Kinh nghiệm sửa nguồn xung hiệu quả

Bạn biết không nguồn xung là một bộ phận rất nhỏ của bếp từ nhưng có vai trò rất to lớn. Vậy khi nguồn xung hỏng bạn cần thay thế hay sửa chữa bếp từ để bếp hoạt động bình thường. Vậy bạn có biết nguồn xung có vai trò quan trọng đến nhường nào? Hãy cùng Homesun tìm hiểu về nguồn Xung và bật mí bạn kinh nghiệm sửa nguồn xung hiệu quả.

Nguồn xung bếp từ là gì?

Nguồn xung bếp từ là một bộ phận nhỏ trong cấu tạo bếp từ. Nguồn xung có nhiệm vụ tạo ra các mức điện áp một chiều. Bộ phận này có nhiệm vụ cung cấp điện áp một chiều cho các bộ phận khác của bếp từ bao gồm:

•  Điện áp 5V  một chiều cung cấp cho khối Vi xử lý MCU của bếp từ.
•  Điện áp 12V cung cấp cho quạt làm mát giúp quạt hoạt động vầtnr nhiệt cho bếp từ.
•  Điện áp 15V – 18V cung cấp cho tầng khuếch đại xung ( sò công suất IGBT Drive) hoạt động.

Qua chức năng của điện xung ta thấy tuy là một bộ phận nhỏ nhưng có vai trò rất lớn làm cho bếp từ hoạt động. Vì vậy khi điện xung hỏng bếp từ của bạn cũng sẽ không thế hoạt động được. Hãy chú ý đến linh kiện này nếu bếp từ nhà bạn không lên nguồn nhé.

>> Xem thêm: SỬA BẾP TỪ TẠI CẦU GIẤY UY TÍN, CHUYÊN NGHIỆP, PHỤC VỤ NHANH CHÓNG

Các cách khắc phục

Trường hợp 1: Lỗi nguồn ra rất thấp: Bạn kiểm tra Diode đầu ra xem có bị  chập hay không, nếu chập thì thay diode khác cùng thông số

Trường hợp 2: Lỗi nguồn ra không ổn định: Do nguồn hỏng các linh kiện thuộc mạch so quang bạn hãy kiểm tra Opto, diode , thay TL431

Khi kiểm tra bạn chú ý : kiểm tra opto, nếu đứt CE có hiện tương dòng lên quá cao dẫn đến quá tải cho mosfet  gây chập hoặc nổ. Ta tiến hành thay opto, cấp lại cầu chì, hút cầu diode đo thật kĩ.

Trường hợp 3: Nguồn ra sụt áp khi có tải lớp khoảng 2A bạn hãy kiểm tra Kiểm tra tụ mồi.

 Trường hợp 4: Đứt cầu chì có thể do linh kiện bị hỏng hóc, đo cầu diode  nếu bị chập thì thay cầu diode khác. Nếu do tụ bạn hãy đo 2 đầu tụ nếu thấy chập thì thay tụ khác.

Nếu cầu chì không đứt thì do diode nguồn ra bị chập lúc đó ta kiểm tra IC dao động(tạo dao động kích IC công suất). Nếu IC công suất chết chúng ta kiểm tra cầu diode. Có 2 nguyên nhân làm cho IC công suất chết là ic so quang(opto). Và IC tạo xung.

Đọc thêm

Những linh kiện thường hỏng trong nguồn xung .

Ở bài viết trước chúng tôi đã giới thiệu cho các bạn hiểu cơ bản về sơ đồ khối và nguyên lí hoạt động của nguồn xung . Hiểu vấn đề cơ bản thôi thì chưa đủ để có thể sửa chữa nguồn xung một cách chuyên nghiệp mà còn yêu cầu kinh nghiệm thực tế rất là nhiều. Để giúp các bạn có thể có một cách nhìn tổng quan hơn về sửa chữa nguồn xung thì hôm nay chúng tôi sẽ giới thiệu cho các bạn các linh kiện hay hỏng thường gặp trong nguồn xung và những nguyên nhân gây ra sự cố hỏng hóc đó .

 Ở bài viết : "" Tìm hiểu cơ bản về nguồn xung"" ở phần trước  tôi đã trình bày những linh kiện thường có ở nguồn xung dựa vào những hình ảnh thực tế trong các thiết bị mà tôi đã sửa chữa được . Các linh kiện đó có quan hệ mật thiết với nhau nên trong nhiều trường hợp những linh kiện này hỏng lại kéo theo những linh kiện khác hỏng theo dẫn đến việc sửa chữa trở nên khó khăn hơn . Để giúp những người mới học điện tử có thể hiểu một cách rõ nhất về nguồn xung thì tôi xin liệt kê ra những linh kiện hay hỏng nhất trong nguồn xung : 

1) Cầu chì. 

Cầu chì có nhiệm vụ bảo vệ quá dòng khi những phần đằng sau nó bị chập . Nguyên nhân chủ yếu là do chập Mosfet , cầu diode dẫn đến bị nổ cầu chì . Khi mở một thiết bị nào ra mà thấy cầu chì nổ thì các bạn không được thay cầu chì vào vội mà phải kiểm tra đằng sau nó xem có thành phần nào bị chập không . Khi đã phát hiện và thay thế những linh kiện bị chập thì khi đó chúng ta chỉ việc thay cầu chì tương đương là được . Trong thực tế có trường hợp cầu chì nổ nhưng phần từ đằng sau không hề chậm chạp và khi thay vào thì nó lại chạy bình thường thì nguyên nhân ở đây là do tuổi thọ của cầu chì nhưng trường hợp này rất hiếm và ít gặp trong thực tế .

2) Tụ bảo vệ quá áp.

 Chức năng chính là bảo vệ thiết bị điện trong trường hợp điện áp vào quá cao . Bình thường ở trạng thái điện áp vào nhỏ hơn điện áp danh định quy ước của varistor thì nó có tổng trở vô cùng lớn hàng mega ôm , nhưng khi điện áp vào lớn hơn thì nó sẽ ngắn mạnh lại và khi đó cầu chì sẽ nổ để bảo vệ mạch điện . Trong thực tế khi sửa các thiết bị nội địa như nồi cơm cao tần , bếp từ ,... thì các bạn sẽ gặp liên tục tình trạng nổ con này khi những người dân vô tình cắm vào điện lưới 220VAC . Khi đó các bạn chỉ cần thay thế nó và cầu chì thì mạch sẽ hoạt động lại bình thường .

3) Diode chỉnh lưu 

Trong thực tế thì nhà thiết kế thường sử dụng cầu diode ( có thể mắc đơn lẻ hoặc được đóng gói trong hẳn một linh hiện 4 chân )để làm nhiệm vụ biến đổi điện xoay chiều thành điện áp một chiều để tăng hiệu suất cho mạch nguồn . Nếu cầu diode này chết ở dạng chập thì nó là nguyên nhân gây đến nổ cầu chì , nếu chết ở dạng đứt thì nó sẽ có biểu hiện là không lên nguồn và cầu chì không đứt . Việc xác định nó chết đứt hay chết chập thì đòi hỏi các bạn phải có kĩ năng về kiểm tra linh kiện bán dẫn nhưng trong quá trình sửa chữa thì tôi thấy hầu hết cầu diode này chết ở dạng chập còn dạng đứt rất là hiếm .

4) Phần tử công suất ( Mosfer hoặc BJT)

  Nguyên nhân dẫn đến Mosfet chết có rất nhiều nguyên nhân như : Quá dòng , quá áp , mạch dập xung ,... các vấn đề đó đều làm mosfet có thể chết .Mosfet thường chết ở 2 loại là chết chập và chết đứt .Nếu chết chập thì các bạn sẽ thấy cầu chì sẽ bị đứt còn chết đứt thì sẽ có biểu hiện là cầu chì không chết nhưng mất điện áp ra bên thứ cấp . 

5) Ic dao động 

Có rất nhiều loại ic dao động trên thị trường hiện này  , nhiệm vu của nó là tạo dao động kích vào chân G của Mosfet để điều khiển biến áp xung tạo điện áp ra bên thứ cấp . Trong thực tế thì có loại ic dao động tích hợp luôn cả Mosfet bên trong được gọi là ic nguồn nên nhiều lúc các bạn sẽ không thấy Mosfet trên bo mạch . Trong quá trình sửa chữa điện tử thì chúng tôi thấy ic dao động này thường chết ở dạng chập dẫn đến cầu chì bị nổ , còn chết ở dạng đứt thì các bạn nên thay thử cho đỡ mất thời gian vì thực tế đo ic dao động chết ở dạng đứt rất khó đối với các bạn thợ là không cần thiết.

6) Diode đầu ra bên thứ cấp.

 Nhiệm vụ của những diode này là nắn điện thành một chiều và được lọc phẳng bên thứ cấp để cấp ra cho tải hoạt động . Trong trường hợp diode này đứt hoặc chập thì nó sẽ dẫn đến nguyên nhân là nguồn ra bị mất .Khi đó các bạn phải kiểm tra và thay thế chúng thì mạch sẽ hoạt động trở lại .

7 ) Mạch phản hồi 

Mạch này gồm ic quang và ic TL431 ( trong nhiều mạch điện lại sử dụng diode zenner) nhiệm vụ của chúng là giám sát điện áp ra bên thứ cấp để phản hồi về ic dao động . Trong trường hợp mạch này có vấn đề thì sẽ dẫn đến hiện tượng như nguồn ra thấp , nguồn ra cao , nguồn chập chờn dao động và nặng hơn thậm chí dẫn đến mất nguồn . Về cách kiểm tra những ic này thì chúng tôi đã giới thiệu rất kĩ trong bộ ""Trở thành chuyên gia về kiểm tra linh kiện "", tôi sẽ không nói ở đây nữa vì trình bày sẽ rất dài dòng và mất thời gian .

8) Biến áp xung . 

Trong thực tế thì biến áp xung này rất ít hỏng và nó thường hỏng ở dạng đứt và chạm nhẹ các vòng dây . Đối việc việc đo kiểm tra đứt thì rất dễ còn chạm chập giữa các vòng dây thì bắt buộc các bạn phải sử dụng những thiết bị đo cuộn dây chuyên dụng . 

 Vậy là tôi đã giới thiệu sơ qua cho các bạn  biết các linh kiện hay hỏng nhất trong nguồn xung . Tất nhiên còn rất nhiều linh kiện nữa có thể hỏng hóc nhưng hầu hết những linh kiện kia là chủ yếu  . Nếu các bạn muốn trở thành chuyên gia về sửa nguồn xung trong thực tế thì hãy tham khảo qua bộ giáo trình video : Nghệ thuật sửa chữa nguồn xung của chúng tôi . Bên trong là những kinh nghiệm quá giá sau hàng chục năm làm  sửa chữa điện từ ,bảo hành cho các hãng . 

 Tôi hi vọng bạn học được điều gì đó từ bài viết trên. Hãy hỏi bất kì câu hỏi nào trong phần bình luận .Cảm ơn các bạn đã theo dõi và ủng hộ chúng tôi .

Đọc thêm

mạch nguồn xung

Thiết kế hoàn chỉnh mạch nguồn xung flyback đơn giản nhất

ấn đề nguồn xung cho tới nay vẫn làm đau đầu khá nhiều người làm điện tử. Tay mơ thì không biết bắt đầu từ đâu, làm như thế nào, tối ưu ra sao. Chuyên nghiệp thì làm cái lớn, bộ nguồn nhỏ dưới 10W thường ít để tâm và bỏ công làm; khi cần mới thấy ... thiếu.

Bqv xin phép chia xẻ tới các thành viên diễn đàn một thiết kế hoàn chỉnh, đơn giản và hữu dụng. Thiết kế này bqv đã sử dụng nhiều năm trên thực tế và gọt dũa vài lần, thành viên diễn đàn có thể dùng ngay mà không phải lo làm chuột bạch.

Hoàn chỉnh
- Điện áp đầu ra 5V, có thể thay đổi trong dải 3-12V chỉ bằng cách thay đổi điện áp của zener đầu ra, mạch còn lại vẫn giữ nguyên.
- Áp ra khá "sạch", đưa trực tiếp vào vi điều khiển được ngay vì đã có khâu lọc phụ, lọc sạch gai điện áp đặc trưng của flyback.
- Công suất đạt từ 2 tới 10W, tương ứng TNY253 tới TNY255;
- Cùng một thiết kế chạy được cả cả TNY25x (TinySwitch đời đầu) lẫn TNY26x (TinySwitch II), rất linh hoạt
- Đầy đủ sơ đồ nguyên lý, bản vẽ mạch in ... theo đúng tinh thần mã nguồn mở của GNU/Linux.
- Thiết kế trên nền phần mềm KiCAD, đây là phần mềm tự do & mã nguồn mở, chạy trên cả Linux, MacOS, Windows và Unix

Đơn giản
- Sử dụng rất ít linh kiện, số lượng linh kiện chỉ bằng 1/2 so với cách dùng linh kiện UC384x; người ít kinh nghiệm điện tử cũng có thể lắp được ngay lần đầu trong khi gần như chắc chắn thất bại với thiết kế UC384x.
- Sử dụng biến áp đơn giản, chỉ cần 2 cuộn dây sơ cấp & thứ cấp, không cần cuộn phụ; đơn giản nếu muốn tự quấn biến áp, đơn giản khi dùng biến áp có sẵn vì dòng IC TNY... ít kén chọn biến áp.
- Mạch thực tế sử dụng biến áp bán sẵn trên thị trường, người ít kinh nghiệm không cần phải tự quấn

Rẻ
- Ít linh kiện
- Biến áp đơn giản, có thể chạy với biến áp quấn tay, biến áp xạc điện thoại di động, biến áp bán sẵn đủ loại
- Tỷ lệ sai hỏng thấp, khó nổ nếu lắp sai (chỉ đơn giản là không chạy) 


Sơ đồ nguyên lý, chi tiết hơn nên xem file schema KiCAD


Mạch thực tế, thử với 2 tải 12R - công suất ra > 4W



Mặt trên




Mặt hàn và linh kiện SMD





Toàn bộ thiết kế, mạch có thể lắp TNY25x (TinySwitch) hoặc TNY26x (TinySwitch II) đều được
85d64630e5e87e5f5b537e1d6ce2a2f8.zip

Biến áp sử dụng trong thiết kế
http://icvn.com.vn/s%E1%BA%A3n-ph%E1...ng-ee16-detail
Loại này có cuộn dây phụ, nhưng TNY25x không cần dùng đến. Nếu thiết kế với IC flyback thông thường (Viper, FSDM, TOP...) sẽ cần dùng tới cuộn này.

Lưu ý : một số thành viên phản ánh rằng không tải được tệp đính kèm. Bqv thử thì vẫn ổn, tuy nhiên nếu ai cảm thấy khó quá thì tải tệp đính kèm từ bài viết sau

Đọc thêm

Mạch nguồn xung

Thiết kế hoàn chỉnh mạch nguồn xung flyback đơn giản nhất

29-08-2014, 20:32

Vấn đề nguồn xung cho tới nay vẫn làm đau đầu khá nhiều người làm điện tử. Tay mơ thì không biết bắt đầu từ đâu, làm như thế nào, tối ưu ra sao. Chuyên nghiệp thì làm cái lớn, bộ nguồn nhỏ dưới 10W thường ít để tâm và bỏ công làm; khi cần mới thấy ... thiếu.

Bqv xin phép chia xẻ tới các thành viên diễn đàn một thiết kế hoàn chỉnh, đơn giản và hữu dụng. Thiết kế này bqv đã sử dụng nhiều năm trên thực tế và gọt dũa vài lần, thành viên diễn đàn có thể dùng ngay mà không phải lo làm chuột bạch.

Hoàn chỉnh
- Điện áp đầu ra 5V, có thể thay đổi trong dải 3-12V chỉ bằng cách thay đổi điện áp của zener đầu ra, mạch còn lại vẫn giữ nguyên.
- Áp ra khá "sạch", đưa trực tiếp vào vi điều khiển được ngay vì đã có khâu lọc phụ, lọc sạch gai điện áp đặc trưng của flyback.
- Công suất đạt từ 2 tới 10W, tương ứng TNY253 tới TNY255;
- Cùng một thiết kế chạy được cả cả TNY25x (TinySwitch đời đầu) lẫn TNY26x (TinySwitch II), rất linh hoạt
- Đầy đủ sơ đồ nguyên lý, bản vẽ mạch in ... theo đúng tinh thần mã nguồn mở của GNU/Linux.
- Thiết kế trên nền phần mềm KiCAD, đây là phần mềm tự do & mã nguồn mở, chạy trên cả Linux, MacOS, Windows và Unix

Đơn giản
- Sử dụng rất ít linh kiện, số lượng linh kiện chỉ bằng 1/2 so với cách dùng linh kiện UC384x; người ít kinh nghiệm điện tử cũng có thể lắp được ngay lần đầu trong khi gần như chắc chắn thất bại với thiết kế UC384x.
- Sử dụng biến áp đơn giản, chỉ cần 2 cuộn dây sơ cấp & thứ cấp, không cần cuộn phụ; đơn giản nếu muốn tự quấn biến áp, đơn giản khi dùng biến áp có sẵn vì dòng IC TNY... ít kén chọn biến áp.
- Mạch thực tế sử dụng biến áp bán sẵn trên thị trường, người ít kinh nghiệm không cần phải tự quấn

Rẻ
- Ít linh kiện
- Biến áp đơn giản, có thể chạy với biến áp quấn tay, biến áp xạc điện thoại di động, biến áp bán sẵn đủ loại
- Tỷ lệ sai hỏng thấp, khó nổ nếu lắp sai (chỉ đơn giản là không chạy) 


Sơ đồ nguyên lý, chi tiết hơn nên xem file schema KiCAD


Mạch thực tế, thử với 2 tải 12R - công suất ra > 4W



Mặt trên




Mặt hàn và linh kiện SMD





Toàn bộ thiết kế, mạch có thể lắp TNY25x (TinySwitch) hoặc TNY26x (TinySwitch II) đều được
85d64630e5e87e5f5b537e1d6ce2a2f8.zip

Biến áp sử dụng trong thiết kế
http://icvn.com.vn/s%E1%BA%A3n-ph%E1...ng-ee16-detail
Loại này có cuộn dây phụ, nhưng TNY25x không cần dùng đến. Nếu thiết kế với IC flyback thông thường (Viper, FSDM, TOP...) sẽ cần dùng tới cuộn này.

Lưu ý : một số thành viên phản ánh rằng không tải được tệp đính kèm. Bqv thử thì vẫn ổn, tuy nhiên nếu ai cảm thấy khó quá thì tải tệp đính kèm từ bài viết sau
http://www.dientuvietnam.net/forums/...28#post1681928

Attached Files

•  tny25x_flyback_reference_design.zip(49.7 KB, 2 lượt xem)

Phần mềm tự do hoặc không dùng máy tính nữa !.

Tags: flyback

Đọc thêm